Reservebeheer

De Nederlandsche Bank (DNB) beheert voor ruim 50 miljard aan beleggingen en is daarmee een van de grotere vermogensbeheerders van Nederland. Het vermogens- en financieel risicobeheer van DNB is ondergebracht bij de divisie Financiële Markten, die verantwoordelijk is voor het beheer van de goud- en deviezenreserves van DNB.

De goud- en deviezenreserves dienen ter ondersteuning van het gemeenschappelijke Europese monetaire beleid en de financiële stabiliteitsmissie van DNB. Daarom worden hoge eisen gesteld aan de samenstelling van de beleggingen en het soort instrumenten waarin wordt belegd, in het bijzonder aan de kredietkwaliteit en liquiditeit ervan. Binnen deze randvoorwaarden streeft DNB naar een integraal beheer van risico’s in haar balans en een optimalisatie van het risico- en rendementsprofiel van de beleggingen. De winsten die DNB behaalt met het beheren van het vermogen, worden voor 95% uitgekeerd aan de staat, de enige aandeelhouder van DNB.

Als vermogensbeheerder is DNB dagelijks actief op de financiële markten. Marktkennis en marktcontacten zijn een belangrijk bijproduct van deze activiteit. Met het tijdig signaleren, analyseren en rapporteren van marktontwikkelingen bouwt DNB ook kennis op die onmisbaar is voor een goede uitvoering van de monetaire en financiële stabiliteitstaken.

De reserves van DNB bedroegen ultimo 2010 EUR 46,9 miljard en bestaan uit externe reserves, een Europortefeuille en een portefeuille Overige financiële activa (Ofa). De externe reserves kunnen worden uitgesplitst in goud (EUR 20,8 miljard), de Amerikaanse dollarportefeuille (EUR 6,9 miljard) en Special Drawing Rights (SDR-vorderingen op het IMF; EUR 1,9 miljard). De portefeuilles worden hieronder kort toegelicht.

De fysieke goudvoorraad van DNB vervult in tijden van financiële crisis een functie als ultieme reserve en vertrouwensanker. Verder wordt goud aangehouden uit diversificatieoverwegingen.

De Amerikaanse dollarportefeuille (EUR 6,9 mrd) wordt aangehouden om in een eventuele behoefte aan deviezen voor ECB, IMF of de Nederlandse Staat of in de fundingbehoefte van Nederlandse banken te kunnen voorzien. De ECB kan een beroep doen op de centrale banken van het Eurosysteem indien bij interventies haar eigen reserves tekort zouden schieten. Het IMF kan DNB bovendien aanwijzen voor het leveren van dollars ter financiering van zijn kredietverlening en de Nederlandse Staat, ten slotte, kan bij DNB een beroep doen op dollars om transacties in vreemde valuta af te wikkelen. Om snel aan een mogelijk verzoek te kunnen voldoen, is het van belang dat de dollarportefeuille voldoende liquide is. Een relatief klein deel van de dollarportefeuille (EUR 0,5 mrd) is via een externe manager belegd in Agency Mortgage Backed Securities (MBS). 

De europortefeuille (EUR 10,2 mrd) wordt niet tot de externe reserves gerekend, maar heeft wel een historische achtergrond als zodanig. De portefeuille omvatte voor de introductie van de euro de deutschmark (DM)-reserves van DNB en is na 1999 aangehouden in euro’s. De beleggingsresultaten in deze portefeuille dragen bij aan de winst van DNB.

De Ofa-portefeuille (EUR 7,0 miljard) staat tegenover het kapitaal en de algemene reserves en is belegd in vastrentende waarden en aandelen (EUR 5,5 miljard resp. EUR 1,5 miljard). Uit diversificatieoverwegingen bestaat een deel van de Ofa-portefeuille uit aandelenbeleggingen. De aandelen worden passief beheerd door twee externe managers.

Behalve de eigen reserves beheert DNB ook een deel van de reserves van de ECB in Japanse yen. In het kader van European Reserve Management Services (ERMS) beheert DNB ook een gedeelte van de euroreserves van een centrale bank buiten het Eurogebied.