Verouderde browser

U gebruikt een verouderde browser. DNB.nl werkt het beste met:

Terras

Waar onze economie in 2020 hard werd getroffen door de coronacrisis, was 2021 het jaar van herstel. Een stevig, maar onevenwichtig herstel. Een terugblik.

Sterker herstel dan verwacht

De economie verraste ons in 2021 in positieve zin. De sterke economische krimp na de uitbraak van de coronapandemie in 2020 werd vorig jaar gevolgd door een stevig herstel. Onze economie lijkt steeds beter gewapend te zijn tegen nieuwe besmettingsgolven en zich hier sneller na te herpakken. Inmiddels is onze economie groter dan voor het begin van de coronacrisis.

Oorzaken

Dat vlotte herstel heeft verschillende oorzaken. Bedrijven en consumenten pasten zich sneller aan de omstandigheden aan dan verwacht. Zo schakelden veel bedrijven snel over op thuiswerken en gingen restaurants en winkels over op bezorging of afhalen. Ook de beperkte afhankelijkheid van toerisme en het relatief kleine aandeel van contactintensieve sectoren in onze economie verzachtten de economische impact van corona. En verder waren de steunmaatregelen van de overheid en het ruime monetaire beleid van de Europese Centrale Bank natuurlijk cruciaal.

Knelpunten

Tegelijkertijd waren er knelpunten. Voor sectoren als de reisbranche, horeca, evenementen- en cultuursector hakten opeenvolgende lockdowns en contactbeperkende maatregelen er hard in. Door het economisch herstel nam de werkloosheid vorig jaar weer af. Goed nieuws, maar aan het einde van het verslagjaar was juist sprake van flinke krapte op de arbeidsmarkt.

Inflatie

De inflatie lag vorig jaar hoger dan verwacht. Zowel in Nederland als in het eurogebied was deze eind 2021 gestegen tot grote hoogte. Dat had verschillende oorzaken. De prijsdalingen aan het begin van de pandemie vertaalden zich in 2021 in hogere inflatie. De vraag naar grondstoffen en transport steeg sneller dan het aanbod. En in de tweede helft van het verslagjaar zagen we een zeer sterke stijging van energieprijzen — met ruim 40%. Mede door de oorlog in Oekraïne blijft de inflatie in 2022 nog hoog, zo is de verwachting.

Vrouw aan het tanken bij benzinestation

Financiële markten

Ook op de financiële markten zagen we herstel. Zo liggen aandelenkoersen inmiddels boven het niveau van voor de pandemie.  De sterke terugval bij het uitbreken van de coronacrisis is daarmee goedgemaakt. De hoge waarderingen op de financiële markten hangen in belangrijke mate samen met de lage rente. Nu de rente oploopt, neemt het risico op herwaardering op de financiële markten toe, zoals de correctie begin 2022 laat zien.

Financiële sector

De financiële sector is de coronacrisis goed doorgekomen. De coronarecessie heeft niet geleid tot een financiële crisis. De hogere kapitaalbuffers die banken na financiële crisis hebben opgebouwd, deden hun werk. Ook het ruime monetaire beleid, de steunmaatregelen van de overheid en maatregelen van toezichthouders en centrale banken waren belangrijk. Naarmate de economie zich herstelde, konden banken hun eerder opgebouwde voorzieningen laten vrijvallen. De solvabiliteit van Nederlandse banken en verzekeraars bleef op peil en de beleidsdekkingsgraad van pensioenfondsen steeg van gemiddeld 95% eind 2020 naar 108,2% een jaar later. Wel zette de lage rente ook vorig jaar weer het bedrijfsmodel van financiële instellingen onder druk.

We laten de crisisfase van de coronapandemie langzaam achter ons, maar dat betekent niet dat de uitdagingen voor onze economie voorbij zijn. Meer daarover leest u in onze vooruitblik.