De Nederlandse betalingsbalans: nieuwe cijfers en presentatie

Statistisch Nieuwsbericht
Datum 25 november 2014

DNB heeft vandaag voor het eerst betalingsbalanscijfers gepubliceerd conform de zesde versie van het Manual on Balance of Payments and International Investment Position (BPM6), het door het Internationaal Monetair Fonds (IMF) opgestelde statistische manual voor de betalingsbalans en externe vermogenspositie.

De compilatie van de externe rekeningen volgens de nieuwe standaard is verplicht voor alle EU-landen. De cijfers voor Nederland zijn aangepast voor de periode vanaf 2008. Op een later tijdstip worden de gegevens teruggelegd tot 2003, het moment waarop DNB is overgestapt op een stelsel van directe rapportages.  

De revisie van het betalingsbalansmanual van het IMF heeft parallel plaatsgevonden aan de update van het System of National Accounts van de Verenigde Naties (SNA 2008), dat de basis vormt voor het Europese System of Accounts (ESA 2010). De richtlijnen voor de betalingsbalans en nationale rekeningen sluiten nu methodologisch volledig aan. In de presentatie blijft de betalingsbalans wel zijn specifieke functionele indeling, naar onder andere directe investeringen en effectenverkeer, behouden. 

DNB heeft de introductie van BPM6 aangegrepen om ook andere verbeteringen door te voeren. Ten eerste zijn, daar waar het CBS dient als bron voor de betalingsbalans, de gereviseerde cijfers van het CBS voor de nationale rekeningen verwerkt. Dit betreft vooral het goederenverkeer, de primaire inkomens (voor zover deze niet voortkomen uit grensoverschrijdende financiële activa en passiva) en de secundaire inkomens. Ten tweede wordt voor het totale grensoverschrijdende  dienstenverkeer voortaan aangesloten op het niveau in de nationale rekeningen. Voor het goederenverkeer was hier al sprake van. Ten derde zijn op onderdelen revisies doorgevoerd als gevolg van nieuw beschikbare informatie en wijzigingen in de compilatiemethode. Een belangrijk onderdeel daarvan betreft de verbeterde compilatie van de betalingsbalanscijfers voor Bijzondere Financiële Instellingen, waarbij in samenwerking met het CBS het saldo lopende rekening voor deze sector is geharmoniseerd. 

Bijgaand artikel geeft een nadere toelichting op de belangrijkste wijzigingen, ook getalsmatig. Met betrekking tot de belangrijkste externe indicatoren, de lopende rekening en de netto externe vermogenspositie, kan op deze plaats alvast worden opgemerkt dat de omvang en het beloop van het saldo op de lopende rekening niet substantieel wijzigen, terwijl de netto externe vermogenspositie neerwaarts is bijgesteld (gemiddeld over de periode 2008-2013 bijna EUR 90 miljard (15 % BBP)).

Effect BPM6-revisie