Statistisch Nieuwsbericht: Beleggingsinstellingen naar recordomvang door aanhoudend optimisme op financiële markten

Statistisch Nieuwsbericht
Datum 19 november 2019

Het belegd vermogen van beleggingsinstellingen is in het derde kwartaal van dit jaar gestegen naar een nieuw record van EUR 966 miljard. Dat kwam voornamelijk door stijgende aandelenkoersen, een appreciatie van de dollar en dalende rentes. Beleggingsinstellingen boekten een rendement van 3,4 procent.

Na de beursdip in het vierde kwartaal van 2018 was dit het derde kwartaal op rij dat de beleggingsinstellingen een positief rendement wisten te behalen. De rendementen werden vooral bepaald door koerswinsten op verhandelbare beleggingen. Beleggers investeerden de afgelopen kwartalen ook voor aanzienlijke bedragen in minder verhandelbare beleggingen.

Aandelenfondsen vrijwel overal in de plus

Aandelenfondsen behaalden in het derde kwartaal van dit jaar een rendement van 3,8%. Het aanhoudende optimisme op Noord-Amerikaanse financiële markten in combinatie met een appreciatie van de Amerikaanse dollar speelde hierin een belangrijke rol. Zo stegen de koersen volgens de Dow Jones index in het derde kwartaal met 1,2% en apprecieerde de Amerikaanse dollar met ruim 4%. Ook de meeste andere regio’s boekten een plus. Alleen de aandelenfondsen gericht op Azië lieten een kleine min zien.

Prijsveranderingen bepaalden het rendement

Bij alle typen fondsen werd het rendement grotendeels bepaald door prijs- en wisselkoersveranderingen. Directe beleggingsopbrengsten, zoals dividenden en rente-inkomsten, vormden slechts een klein deel van de winsten. Doordat zowel in Europa als in de Verenigde Staten de rente daalde, stegen de koersen van obligaties. Obligatiefondsen boekten daardoor een rendement van 4,2%, ruim boven het gemiddelde van nog geen procent in de afgelopen drie jaar. Ook vastgoedfondsen – die veelal in aandelen van vastgoedbedrijven beleggen – behaalden met 4,6% een resultaat dat boven het gemiddelde van de laatste jaren lag. De overige typen fondsen behaalden ook positieve rendementen, maar zaten dichter bij hun gemiddelde van de afgelopen paar jaar.

Verschuiving naar minder verhandelbare beleggingen

Het vermogen van beleggingsfondsen is de afgelopen jaren voornamelijk door positieve rendementen op beleggingen sterk gestegen. Onderliggend zijn er aanzienlijke bedragen verschoven naar minder verhandelbare beleggingsvormen. Zo worden bedrijfsobligaties als minder liquide beschouwd dan staatsobligaties. De beleggingen in staatsobligaties zijn in de laatste drie jaar door onttrekkingen teruggebracht van ruim EUR 160 miljard in 2016 tot rond de EUR 100 miljard in het derde kwartaal. Het vermogen dat wordt belegd in bedrijfsobligaties is daarentegen min of meer gelijk gebleven, rond de EUR 100 miljard. Tegelijkertijd zijn de beleggingen in overige fondsen sterk toegenomen. De categorie overige fondsen bestaat voornamelijk uit durfkapitaalfondsen (private equity) en hypotheekfondsen, beleggingen die ook als minder liquide worden beschouwd. Figuur 2 laat zien dat in de afgelopen jaren voor EUR 50 miljard uit obligatiefondsen is onttrokken en dat EUR 37 miljard in de overige fondsen is ingelegd, terwijl de netto inleg in aandelenfondsen vrijwel nihil was.

Meer informatie

Gegevens over Nederlandse beleggingsinstellingen zijn te vinden op onze statistiek website.