Biodiversiteit

Het verlies van biodiversiteit vraagt om snelle actie. Ook van de financiële sector. Die kan meer investeren in het behoud en herstel van biodiversiteit. Acht financiële instellingen van de werkgroep biodiversiteit delen hun plannen en geven voorbeelden.

Zuid as

Verlies biodiversiteit

Wereldwijd neemt de biodiversiteit in hoog tempo af. Door de mens is 75% van het landoppervlak van de aarde ingrijpend veranderd. Het tempo waarin planten, dieren en insecten uitsterven, ligt nu 1.000 keer hoger dan gemiddeld in de afgelopen 10 miljoen jaar. Als we niet snel actie ondernemen, kunnen tot wel 1 miljoen soorten uitsterven. Dit enorme verlies aan biodiversiteit brengt hoge kosten mee voor onze samenleving en economie. 

Economische schade door verlies biodiversiteit 

Veel grondstoffen en economische sectoren zijn direct of indirect afhankelijk van de variatie aan planten, dieren en insecten in de wereld. Op de lange termijn kan de schade door verlies aan biodiversiteit naar schatting oplopen tot EUR 1,7 biljoen – EUR 3,9 biljoen per jaar. Ter vergelijking: de economische langetermijnschade als gevolg van broeikasgassen wordt (op basis van cijfers uit 2008) geschat op rond de EUR 1,5 biljoen per jaar. Om de stabiliteit van onze maatschappij en economie ook voor toekomstige generaties te kunnen waarborgen, is het cruciaal dat we de biodiversiteit zo veel mogelijk behouden en herstellen. 

Werkgroep biodiversiteit

Ook in de financiële sector groeit het besef dat het behoud en herstel van biodiversiteit essentieel is en dat snel actie moet worden ondernomen. Binnen het Platform voor Duurzame Financiering is daarom de werkgroep biodiversiteit opgezet. Acht financiële instellingen werken daarin samen. Hun kennis en ervaringen hebben ze gebundeld en gepubliceerd in het rapport ‘Biodiversity; Opportunities & Risks for the Financial Sector’. Hierin delen zij hun plannen en goede voorbeelden. Het rapport maakt duidelijk waarom biodiversiteit belangrijk is voor financiële instellingen, en hoe instellingen biodiversiteit kunnen integreren in hun financiële besluitvorming. 

Risico’s verlies biodiversiteit

Financiële instellingen hebben invloed op de biodiversiteit. Vooral via hun investeringen, verzekeringen en leningen aan bedrijven en huishoudens. Financiële instellingen lopen risico’s via hun investeringen in bedrijven met een hoge blootstelling aan biodiversiteit in hun toeleveringsketen. Zo kunnen falende ecosystemen bijvoorbeeld leiden tot kredietrisico bij banken. Dit gebeurt wanneer natuurlijke bronnen ontoegankelijk worden en de productieprocessen die hiervan afhankelijk zijn, worden verstoord. 

Investeren in behoud en herstel biodiversiteit

Het is duidelijk dat meer investeringen nodig zijn om de biodiversiteit te behouden en te herstellen. Financiële instellingen moeten hierbij het voortouw nemen, zo stelt de werkgroep biodiversiteit. Ze moeten investeren in biodiversiteit en ernaar streven om de risico’s in verband met het verlies van natuurlijk kapitaal tot een minimum te beperken. Het is daarbij belangrijk dat ze hun impact op biodiversiteit meetbaar maken en nieuwe investeringsmodellen ontwikkelen. Bedrijfsmodellen met aandacht voor biodiversiteit bieden kansen voor bedrijven. Op de langere termijn zijn deze namelijk duurzamer en leiden ze tot een groter marktaandeel, nieuwe bedrijfsmodellen en betere relaties met stakeholders (OECD, 2019). 

Stappenplan 

Het Business@Biodiversity Platform van de EU heeft een stappenplan opgesteld waarmee  financiële instellingen hun investeringen in biodiversiteitsbevorderende innovaties kunnen vergroten: 

Capaciteit opbouwen bij financiële instellingen en bedrijven

  • Een beter inzicht krijgen in biodiversiteit in projecten en innovaties.
  • Samenwerkingsverbanden ontwikkelen om rendabele biodiversiteitsprojecten op te zetten, waarmee verschillende stakeholders hun voordeel kunnen doen. 
  • De rol van milieumakelaars en -regisseurs stimuleren. 
  • Kennis en expertise opbouwen binnen de financiële sector over sectoren die een aanzienlijke negatieve impact hebben op de biodiversiteit. 
  • Bedrijven en ngo’s helpen met het opbouwen van expertise over het opzetten van rendabele biodiversiteitsbevorderende projecten.  

Doelstellingen en normen bepalen

  • Biodiversiteitsdoelstellingen, -strategieën en -trajecten bepalen om het herstel van natuurlijk kapitaal en de bedrijfsstrategie met elkaar in lijn te brengen.
  • Consistente en uniforme regels ontwikkelen voor financiële verantwoording en verslaglegging op het gebied van biodiversiteit. Financiële instellingen moeten samenwerken om biodiversiteitsrisicocriteria op te stellen en deze toe te passen in hun risicobeoordelingssystemen en beprijzing. 
  • Normen, statistieken en open databronnen ontwikkelen om een helder overzicht te krijgen van biodiversiteitsbevorderende projecten en innovaties. 
  • Financiële producten ontwikkelen waarmee consumenten kunnen investeren in biodiversiteitsbevorderende projecten. 
  • Innovatieve kaders toepassen om het potentieel van producten en toeleveringsketens voor natuurlijke oplossingen (zoals groene infrastructuur) te beoordelen. 

Samenstelling werkgroep biodiversiteit 

De werkgroep biodiversiteit bestaat uit acht financiële instellingen en twee andere organisaties. Lid van de werkgroep zijn: Actiam, APG, ASN Bank, a.s.r., FMO, Rabobank, Robeco en NWB Bank, Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en het Erasmus Platform for Sustainable Value Creation. De werkgroep staat onder leiding van Lidwin van Velden, directievoorzitter van de NWB Bank.