Banken in de eurozone financieren de laatste jaren steeds minder uitstoot van broeikasgassen via hun leningen aan Europese bedrijven, blijkt uit nieuwe cijfers van DNB en de Europese Centrale Bank (ECB).
© Getty Images
Financierden Europese banken in 2018 nog 165 miljoen ton CO2-uitstoot, in 2023 (de meest recente cijfers) was dit teruggelopen tot 116 miljoen ton, een daling van 29%.
Bij De Nederlandsche Bank stellen we onafhankelijk statistieken op over de Nederlandse financiële sector en economie. Dit artikel is gebaseerd op die cijfers. Meer informatie over onze statistieken en alle dashboards vind je op de Statistiek homepage.
Nederlandse banken financierden in 2023 zo'n 3,0 miljoen ton aan CO2-uitstoot met hun leningen aan Europese bedrijven. In 2018 was dit nog 5,6 miljoen ton (-47%).
Nederland stond daarmee (in 2023) op plek 9 in de eurozone als het gaat om door banken gefinancierde emissies, terwijl de omvang van de Nederlandse bankensector alleen kleiner is dan die van Duitsland, Frankrijk, Spanje en Italië. Deze relatief lage gefinancierde CO2-uitstoot ten opzichte van de grootte van de nationale bankensector komt doordat Nederlandse banken naar verhouding vaak leningen verstrekken aan sectoren met gemiddeld een lagere CO2-uitstoot, zoals de dienstensector.
Gefinancierde emissies koppelen de CO₂-uitstoot van een bedrijf aan de mate van financiering door een bank. Krijgt een bedrijf bijvoorbeeld een lening van € 100 duizend op een balanstotaal van € 1 miljoen, dan kan tien procent van de uitstoot worden toegeschreven aan de bank. Als het bedrijf in dit geval tien ton aan CO₂ uitstoot, dan ‘financiert’ de bank die de lening heeft verstrekt een ton aan CO₂-emissies.
Hypotheken en effectenportefeuilles zijn niet meegenomen in deze cijfers. In 2023 gaat het om € 4035 miljard aan bedrijfsleningen in het eurogebied, waarvan € 226 miljard afkomstig is van Nederlandse banken.
De omvang van gefinancierde emissies per land is verder grotendeels in lijn met de grootte van de nationale economie en de bankensector van dat land. Duitsland, Frankrijk, Spanje en Italië vormen samen de top 4 van de eurozone: zij nemen gezamenlijk 74% van de gefinancierde uitstoot voor hun rekening.
De daling in gefinancierde emissies bij zowel Nederlandse als Europese banken komt door een combinatie van factoren. Zowel de daling voor het totaal aan eurozonebanken als voor Nederlandse banken is voor een fors deel te verklaren door hogere bedrijfswaarderingen: 12 procentpunt voor de eurozone en 18 procentpunt voor Nederlandse banken. Daarmee wordt de bijdrage van een bank in de financiering van een bedrijf ten opzichte van de waarde van een bedrijf kleiner, waardoor er naar verhouding minder emissies worden gefinancierd (zie eerste kader).
Daadwerkelijke emissiereducties van Europese bedrijven verklaren voor een groot deel het restant van de totale daling voor de eurozonebanken (16 procentpunten). Maar voor Nederlandse banken komt de daling slechts in beperkte mate door emissiereducties bij bedrijven (5 procentpunten) en vooral door verschuivingen in de leningenportefeuilles van banken naar bedrijven die minder CO2 uitstoten (24 procentpunten ten opzichte van 3 procentpunten voor eurozonebanken).
Hoewel er Europees een dalende trend is in de emissies stijgt de wereldwijde CO2-uitstoot, vooral door economische groei in bijvoorbeeld China en India. De uitstoot van bedrijven buiten Europa is in deze resultaten niet meegenomen (zie tweede kader).
Deze duurzaamheidsstatistieken worden samen met de Europese Centrale Bank en andere centrale banken in het eurogebied ontwikkeld. De kwaliteit van deze CO₂-indicatoren is nog niet vergelijkbaar met reguliere statistieken die DNB en de ECB publiceren. Om dit duidelijk te maken hebben deze statistieken het kwaliteitslabel ‘analytisch’. De gefinancierde emissies in dit nieuwsbericht zijn gebaseerd op EU ETS-data en gegevens uit de Air Emissions Accounts (AEA) van Eurostat. Het betreft directe (Scope 1) emissies gerelateerd aan de Europese economie. Indirecte (Scope 2) emissies, emissies in de waardeketens (Scope 3) en CO₂-emissies buiten Europa worden hier buiten beschouwing gelaten. Voor aandelen en bedrijfsobligaties zijn recentere data (2018-2024) beschikbaar via de onderstaande links.
22 juni 2026
Nieuwsbericht toezicht
Deze week ontvangt u mogelijk een mail van DNB. Deze mail gaat over technische aanpassingen die nodig zijn om te kunnen blijven mailen met DNB.
Lees meer DNB-mail over technische aanpassingen
09 juni 2026
Achtergrond
Nederland vergrijst in rap tempo. Dat heeft gevolgen voor pensioen en zorg, maar ook voor de manier waarop we in Nederland lenen, sparen en bankieren. Welke gevolgen heeft vergrijzing van de samenleving voor banken? Dat zetten we in een rapport op een rij.
Lees meer Wat een vergrijzende samenleving betekent voor banken
02 juni 2026
Speech
‘Internationale samenwerking is essentieel, zowel voor de digitale als financiële weerbaarheid van het financiële systeem.’ Dat zei Olaf Sleijpen op 2 juni in de Tweede Kamer tijdens het jaarlijkse openbaar gesprek over macro-economische risico's voor het financiële stelsel.
Lees meer Inleiding Olaf Sleijpen bij gesprek in Tweede Kamer over risico’s voor het financiële stelsel
01 juni 2026
Nieuws
Banken en betaalinstellingen hebben nadrukkelijk aandacht voor verschillende vormen van fraude in het betalingsverkeer. Dat blijkt uit een verkennend onderzoek van DNB. Alle zeven onderzochte instellingen zijn duidelijk gemotiveerd om slachtoffers te beschermen en daders te identificeren.
Lees meer Banken en betaalinstellingen actief tegen betaalfraude