Verouderde browser

U gebruikt een verouderde browser. DNB.nl werkt het beste met:

Wie betaalt wat? Traditionele rolverdeling verdwijnt bij jongere generaties

DNBulletin

In ons land betalen samenwonende vrouwen vooral de huishoudelijke kosten, zoals boodschappen, en mannen de grotere uitgaven, zoals hypotheekaflossing en belastingen. Maar dat is aan het veranderen: bij jongere generaties zijn die verschillen aanzienlijk kleiner, blijkt uit onderzoek van DNB.

Gepubliceerd: 08 maart 2024

Een jonge man en vrouw doen samen de boodschappen.

Omdat het belangrijk is dat iedereen die dat wil zelfstandig en veilig kan betalen, keken onze onderzoekers naar de mate waarin mannen en vrouwen dit nu doen. Ook onderzochten ze gebruik van digitale betaalmiddelen en kennis van fraude. De zogenoemde gender gap, het verschil tussen mannen en vrouwen, blijkt bij jongere generaties te verminderen. Dit is een belangrijke ontwikkeling vanuit het oogpunt van zelfredzaamheid. Meer financiële kennis en digitale vaardigheden zijn hiervoor belangrijke ingrediënten.

Huidige verschillen tussen mannen en vrouwen in de betaalwereld

Op dit moment zijn er nog duidelijke verschillen zichtbaar bij wie wat betaalt in een huishouden. Vrouwen rekenen vaker de boodschappen in de supermarkt af, en nemen de betalingen aan vrienden, familie en bekenden voor hun rekening. Zo betaalt 32% van de vrouwen die met een partner samenwoont altijd de boodschappen, en geldt dit voor 12% van de mannen. Mannen betalen vaker de vaste lasten, zoals huur, hypotheek, verzekeringen, abonnementen, en belastingen. 47% van de samenwonende mannen regelt bijvoorbeeld altijd de betaling van belastingen en sociale lasten, tegenover 23% van de vrouwen. Uit het onderzoek blijkt verder dat 7 op de 10 samenwonenden de huishoudbetalingen van hun partner controleert. Hierbij zijn er geen verschillen tussen mannen en vrouwen.

Jongere generaties doen betalingen veel meer samen

De traditionele rolverdeling op het vlak van betalen neemt intussen af. Bij jongere generaties zien we dat de verschillen veel kleiner zijn. Samenwonenden jonger dan 35 jaar regelen de betalingen met de huishoudportemonnee veel vaker samen dan oudere generaties (zie Figuur 1). Bijvoorbeeld, 47% van de mannen en vrouwen uit de jongste generatie regelen de betalingen voor verzekeringen even vaak als hun partner, tegenover 18% van de 65-plussers.

Figuur 1 - Verschillen tussen mannen en vrouwen kleiner bij jongere generaties
Aandeel dat de betalingen even vaak uitvoert of regelt als de partner

Figuur 1 - Verschillen tussen mannen en vrouwen kleiner bij jongere generaties

Bron: Centerpanel, november-december 2023.

Mannen hebben vaker ervaring met digitale betaalmiddelen

In het onderzoek is ook gekeken naar hoe mannen en vrouwen betalen. Consumenten betalen het liefst contactloos met de pinpas aan de kassa. Ongeveer de helft van de mannen en vrouwen vindt dit de fijnste manier van betalen. Mannen hebben wel vaker ervaring met nieuwe vormen van betalen, zoals contactloos betalen met een horloge. Meer mannen vinden het leuk om nieuwe betaalmiddelen uit te proberen (Figuur 2), en geven aan betere digitale vaardigheden te hebben. Bij de jongste generatie is er geen gender gap voor ervaring met verschillende manieren van betalen.

Figuur 2 - Mannen vinden het leuker om nieuwe betaalmiddelen uit te proberen

Figuur 2 - Mannen vinden het leuker om nieuwe betaalmiddelen uit te proberen

Bron: Centerpanel, november-december 2023.

Vrouwen hebben minder kennis over fraude

Tot slot is in het onderzoek gekeken naar de bekendheid met fraude. De betaalwereld brengt namelijk ook gevaren met zich mee zoals verschillende vormen van oplichting. Kennis over fraude en oplichting is belangrijk om te voorkomen dat je hier slachtoffer van wordt. Uit het onderzoek blijkt dat kennis over fraude lager is onder vrouwen dan mannen. Dit geldt voor acht van de negen onderzochte vormen van fraude (Figuur 3). En dit geldt opvallend genoeg voor alle generaties.

Dit kennisverschil is het grootst bij malware. Malware is schadelijke of misleidende software die bijvoorbeeld via hyperlinks in e-mails op onvoldoende beveiligde computers, tablets en smartphones binnenkomt. 72% van de mannen weet wat malware is, tegenover 47% van de vrouwen.

WhatsAppfraude meest bekend, phishing gebeurt het vaakst

Er is geen kennisverschil bij vriend-in-nood fraude, beter bekend als WhatsAppfraude, waarbij criminelen zich voordoen als een goede bekende of familielid en om geld vragen. Dit is de vorm van fraude waar het Nederlandse publiek het meest mee bekend is. Consumenten zijn het vaakst in aanraking gekomen met phishing – het vissen van criminelen naar vertrouwelijke informatie – en malware. Vrouwen zijn vaker dan mannen in aanraking gekomen met vriend-in-noodfraude en minder vaak met phishing, malware en bankhelpdeskfraude, waarbij oplichters doen of ze bankmedewerkers zijn. Slechts een klein deel van de Nederlanders is daadwerkelijk slachtoffer geworden.

Figuur 3 - Vrouwen hebben minder kennis over fraude

Figuur 3 - Vrouwen hebben minder kennis over fraude

Bron: Centerpanel, november-december 2023. Toelichting: *Aan de deelnemers is gevraagd naar kennis over vriend-in-noodfraude of WhatsAppfraude.

Benieuwd naar het volledige onderzoek? Lees het DNB-rapport Gender gaps in the world of payments.

Meer weten over veilig bankieren? Kijk op www.veiligbankieren.nl.

Ontdek gerelateerde artikelen