Verouderde browser

U gebruikt een verouderde browser. DNB.nl werkt het beste met:

27 september 2021 Algemeen
Klaas Knot

(c) @Marieke Bijster/DNB

Op 27 september sprak Klaas Knot, voorzitter van de Koning Willem I Stichting, op het diner ter ere van de winnaars van de Koning Willem I prijzen 2020. In aanwezigheid van Hare Majesteit Koningin Máxima, prees hij de moed, veerkracht en duurzaamheid van de winnaars. Elk van hen is ook een toonbeeld van innovatie. Hiermee passen ze in een lange traditie, waartoe ook de uitvinders van de microscoop, de telescoop en de oranje wortel behoren. Klaas Knot: “Wij, Nederlanders, lijken iets te hebben met de dingen scherp willen zien. En dat is ook wat we met deze prijzen willen doen. Met de Koning Willem I prijzen zetten we een vergrootglas op het Nederlandse ondernemerslandschap. Met deze prijzen gaan we op zoek naar de parels van onze economie. Dat deden we in 2020. En dat doen we opnieuw in 2022.”

Datum: 27 september 2021
Locatie: Uden
Spreker: Klaas Knot

Goede avond allemaal.

Welkom Majesteit. Welkom aan de drie winnaars van de Koning Willem I prijzen 2020. Welkom, jullie allemaal.

Wat fijn om jullie weer in persoon te kunnen verwelkomen.

En als ik even rondkijk, dan zie ik best veel collega-brillendragers. Mensen die net als ik ooit naar zo’n blad gestaard hebben met grote letters die dan steeds kleiner worden.

Wel, die oogtest is een Nederlandse uitvinding. De oorspronkelijke versie ervan werd uitgevonden door de Nederlander Herman Snellen in 1862.

Ook de microscoop is een Nederlandse uitvinding. Gedaan door vader en zoon, Hans en Zaccharias Jansen rond 1590 in Middelburg. En Antoni van Leeuwenhoek zorgde op zijn beurt voor een nog betere versie.

En ook de telescoop is een Nederlandse uitvinding. Gedaan door Hans Lippershey in 1608. Een jaar later bracht Galileo Galilei met deze telescoop de sterrenhemel in kaart.

Het lijkt wel alsof wij, Nederlanders, iets hebben met de dingen scherp willen zien. Of ze nu ver weg liggen. Of heel klein zijn. Of gewoon vlak voor onze neus liggen.

Om zo lang mogelijk zonder hulpmiddelen de dingen scherp te kunnen zien, moet je volgens de volkswijsheid voldoende wortels eten.

Wat als ik u zou vragen om u een wortel in te beelden. Doet u maar even. Denk aan een wortel. En geef ‘m vooral ook een kleur. Hoe zou die wortel er dan uitzien? Ik vermoed nogal langwerpig. Met misschien een groen kapsel. Maar vooral ook heel erg oranje.

Wist u dat de oranje wortel, de wortel die u net inbeeldde, óók een Nederlandse uitvinding is?

De oranje variant van wortels dateert van rond het begin van de 17e eeuw. Voordien waren wortels vooral geel en paars. De Nederlanders kruisten de bestaande variëteiten tot ze een oranje variant kregen die voedzamer was en hier ook beter gedijde.

Nederland was op dat moment een agrarische grootmacht. En ons mercantiel vernuft deed vervolgens de rest.

Het is dan ook geen wonder dat u aan een oranje wortel zou denken wanneer ik u hiernaar vraag.

Sommige bronnen gaan zover om te zeggen dat de oranje wortel zijn kleur dankt aan het Huis van Oranje. Dat de teelt gepromoot werd door het Koningshuis. Of dat het een eerbetoon was van onze landbouwers aan Willem van Oranje.

Maar dat wordt door andere bronnen dan weer betwist. Ik kijk even naar Hare Majesteit maar zie dat ze nu wijselijk de lippen op elkaar houdt.

Tot hier de food for thought.

Wat in ieder geval niet betwist wordt, is dat de winnaars die we vandaag vieren, iconen van het Nederlandse bedrijfsleven zijn.

Jullie zijn moedig en innovatief. Jullie zijn veerkrachtig en duurzaam. Jullie hebben een klare kijk op krachtig ondernemerschap.

Daarvoor verdienen jullie lof. En dank.

Zoals ik daarnet al zei: wij, Nederlanders, lijken iets te hebben met de dingen scherp willen zien. En dat is ook wat we met deze prijzen willen doen.

Met de Koning Willem I prijzen zetten we een vergrootglas op het Nederlandse ondernemerslandschap. Met deze prijzen gaan we op zoek naar de parels van onze economie. Dat deden we in 2020. En dat doen we opnieuw in 2022.

Ik roep jullie dan ook op om ons hierbij te helpen.

 

Wijs ons waar we onze microscoop of onze telescoop of gewoon onze bril op moeten richten. Help ons om een scherpe blik te houden. En spread the word dat de inschrijvingen voor de volgende editie van de Koning Willem I prijzen geopend zijn.

Ik ben een trotse voorzitter – een voorzitter die heel dankbaar is dat we hier vandaag samen kunnen zijn. Dat we de winnaars van 2020 kunnen vieren. En ik weet niet of er wortels op het menu staan vanavond – maar als dat zo is, zullen het ongetwijfeld oranje wortels zijn. Laat het jullie in elk geval smaken.

Veel dank en ik wens jullie een fijne avond.

Graag geef ik nu het woord terug aan Romy.