Verouderde browser

U gebruikt een verouderde browser. DNB.nl werkt het beste met:

Uitzicht op een fabriek met een windmolen ernaast

Veel bedrijven gebruiken nog fossiele energie: energie afkomstig van olie, gas of kolen. Omdat deze stoffen slecht zijn voor het milieu, onder andere door de uitstoot van CO2, moeten we overstappen op groene energie. Die overgang noemen we de energietransitie. Dit is een proces waar we al jaren mee bezig zijn. Maar om de opwarming van de aarde te beperken tot onder 2 graden is het nodig is om het klimaatbeleid aan te scherpen.

Een oplossing: CO2-beprijzing

De belangrijkste reden voor de traag verlopende energietransitie, is dat bedrijven nog te weinig betalen voor de maatschappelijke kosten van hun CO2-uitstoot. Daardoor krijgen bedrijven te weinig financiële prikkels om duurzaam te ondernemen en zo hun uitstoot te verminderen. CO2-beprijzing is daarvoor een oplossing. Als overheden zo’n belasting invoeren, betalen bedrijven dus voor hun CO2-uitstoot. En stappen bedrijven sneller over op groene energie. Het mooie is: uit onderzoek van DNB blijkt dat een heffing op CO2 niet schadelijk hoeft te zijn voor de economie.

De juiste prijs

De wereldwijde CO2-uitstoot wordt op dit moment al steeds vaker beprijsd, maar nog niet genoeg. Uit onderzoek blijkt dat wereldwijd nu nog maar 22% van de uitstoot wordt beprijsd. Het is zelfs zo dat minder dan 1% van alle CO2-uitstoot op een voldoende hoog niveau is geprijsd om de doelen van het Klimaatakkoord in Parijs te halen.

Wat kan de EU doen?

Er is al een Europees emissiehandelssysteem (ETS). Dit is het Europese systeem voor het verhandelen van uitstootrechten van broeikasgassen. Om de doelstelling van het Parijsakkoord te halen, moet de EU dit systeem aanscherpen en uitbreiden. De doelstelling van het ETS om uitstoot te verminderen moet verhoogd worden van 49% in 2030 naar 55% en klimaatneutraliteit in 2050. Dat is ook in lijn met het voorstel van het Europees Parlement.

Voor sectoren die niet te maken hebben met het ETS zijn ook betere maatregelen nodig, bijvoorbeeld door energiebelastingen aan te passen of het ETS uit te breiden naar die sectoren. Denk hierbij aan sectoren zoals scheepvaart en wegtransport. Daarnaast kan de EU ook voorkomen dat bedrijven hun productie en daarmee ook de CO2-uitstoot verplaatsen naar het buitenland, bijvoorbeeld via invoering van een Europese Carbon Border Tax Adjustment). Bij de uitwerking van de EU Green Deal is het belangrijk te voorkomen dat de doelstellingen van het Parijsakkoord onder druk van lidstaten teveel worden afgezwakt.

Wat kan Nederland doen?

Samen bereiken we meer. Maar als de EU de CO2-beprijzing niet aanpast, kan Nederland op nationaal niveau de beprijzing verbeteren. Het kabinet is al van plan een CO2 belasting in te voeren voor de industrie, maar zo’n belasting is ook voor de rest van de economie nodig. Denk aan landbouw, transport en de bouw. Deze sectoren betalen namelijk nog niet voor de CO2-uitstoot.

Naast direct betalen voor uitstoot, kan de Nederlandse overheid andere energiebelastingen baseren op de vervuiling. Zo is het goed om grootverbruikers van energie geen korting meer te geven op de energiebelasting (EB) en om vrijstellingen op de EB af te schaffen. Voor de luchtvaart kan de overheid een kerosinebelasting invoeren.

Hoe de financiële sector kan bijdragen aan de energietransitie

Bedrijven in de financiële sector kunnen bijdragen aan de energietransitie door duurzaam te investeren. Deze bedrijven hebben namelijk grote beleggingsportefeuilles ter waarde van miljarden euro’s. Als er meer geld wordt gestoken in bijvoorbeeld hernieuwbare energie en minder in CO2-intensieve sectoren kunnen bedrijven bijdragen aan een meer klimaat-neutrale economie. We zien al dat Nederlandse verzekeraars steeds minder beleggen in fossiele brandstoffen. Zo belegden de verzekeraars van Nederland in 2012 nog voor 24% in de drie meest vervuilende bedrijfstakken, maar cijfers over 2019 laten zien dat het percentage inmiddels gedaald is naar 17%.