Hoe dragen klimaatactieplannen eraan bij dat financiële instellingen ook in de toekomst gezond blijven?

In 2019 ondertekenden tientallen Nederlandse financiële instellingen vrijwillig het zogenoemde Klimaatcommitment. De ondertekenaars lieten hiermee zien een bijdrage te willen leveren aan de klimaatdoelstellingen van de overheid. DNB heeft de actieplannen geanalyseerd waarin de financiële instellingen uitleggen hoe zij zullen bijdragen aan de overgang naar een CO₂-neutrale economie. Met de observaties uit deze analyse kunnen instellingen hun actieplannen effectiever inzetten om ook in de toekomst gezond te blijven.

Actieplannen zijn relevant voor DNB als prudentieel toezichthouder

De vraag of financiële instellingen voldoende bijdragen aan de overgang naar een CO₂-neutrale economie, is geen onderdeel van het toezicht van DNB. Wel zijn de klimaatactieplannen van instellingen relevant voor DNB als prudentieel toezichthouder. Ten eerste draagt de uitvoering van de plannen eraan bij dat financiële instellingen klimaatgerelateerde risico’s beheersen en dat zij hun bedrijfsmodel waar nodig aanpassen in anticipatie op de energietransitie. De actieplannen bieden daarbij, in aanvulling op reguliere toezichtsinformatie, een additionele informatiebron voor DNB. Ten tweede spelen de instellingen met het Klimaatcommitment in op de toenemende maatschappelijke aandacht voor de impact die zij via hun beleggingen en bezittingen op het milieu hebben. Daarbij kan onvoldoende voortgang bij het realiseren van de actieplannen reputatie en juridische risico’s juist vergroten. Deze potentiële risico’s zijn voor DNB aanleiding om de actieplannen in haar toezicht te betrekken.

Klimaatdoel en eerste raamwerk voor sturing en monitoring

Uit de analyse blijkt dat de instellingen zichzelf een klimaatdoel voor 2050 hebben gesteld en zo een ijkpunt hebben gecreëerd om hun organisatie op aan te passen. Instellingen hebben daarbij de activa geselecteerd die op dit moment vanuit het oogpunt van klimaatimpact en uitvoerbaarheid de hoogste prioriteit verdienen. Voor deze activa hebben zij monitoringsindicatoren en – in de meeste gevallen – transitiepaden gedefinieerd. Hiermee is een eerste raamwerk voor sturing en monitoring voor hun beleggingen gecreëerd. Voor sommige actieplannen is het echter moeilijk te beoordelen in hoeverre transitiegevoelige activa terecht buiten beschouwing zijn gelaten. Dit roept de vraag op of deze instellingen de volledige potentie van de actieplannen benutten.

Aandacht voor implementatie is belangrijk

Om de gestelde doelen te bereiken, hebben de instellingen strategieën opgesteld. In veel van de actieplannen ontbreekt het echter aan een concrete uitwerking van deze strategieën en een heldere samenhang met de doelstelling. Ook geven instellingen weinig inzicht in hoe de verantwoordelijkheden voor de uitvoering van de plannen binnen de organisatie zijn belegd. Hoewel de instellingen nog maar aan het begin van de uitvoering van de actieplannen staan, verlangt het meerjarige karakter een gedegen aanpak. Om te voorkomen dat de actieplannen leiden tot reputatierisico’s is het belangrijk dat financiële instellingen de daadwerkelijke implementatie waarborgen.

Uniform rapportageformat en digitale omgeving

De analyse laat ook zien dat de inhoud en vormgeving van de actieplannen sterk uiteenlopen. Dit gebrek aan uniformiteit maakt het lastiger om plannen van verschillende instellingen te vergelijken en de voortgang te beoordelen. Het is daarom wenselijk het klimaatcommitment te verrijken met een uniform rapportageformat en een digitale omgeving voor de opslag en het monitoren van de plannen. Dit kan de informatiewaarde van de actieplannen vergroten voor zowel het algemene publiek als relevante stakeholders, waaronder DNB als toezichthouder.